Yevmiye defteri, işletmelerin günlük olarak mali olayları sınıflandırdığı ve kaydettiği bir belgedir. Günlük muhasebe kayıtlarının tutulduğu bu belge, işletmelerin gelir gider takibi yapabilmelerini kolaylaştırır.
Vergi beyannamelerinin oluşturulmasından finansal gelişmelerin takibine kadar tüm süreç için kritik bir rol üstlenen yevmiye defteri, tüm işletmeler için tutulması zorunlu muhasebe belgeleri arasında yer alıyor. Peki, yevmiye defteri nedir? Nasıl tutulur? Konuyla ilgili rehber bir içerik hazırladık…
Yevmiye Defteri Nedir?
Yevmiye defteri nedir sorusuna “işletmelerin finansal işlemlerini kronolojik olarak kaydettiği, günlük olarak gerçekleşen tüm mali işlemlerin yazıldığı, tutulması zorunlu bir defterdir” yanıtı verilebilir. İşletmeler tarafından günlük olarak tutulan yevmiye defteri, muhasebe sürecinin en önemli parçalarından biridir.
Yevmiye defteri, işletmelerin günlük gelir – gider takibini düzgün ve kanuna uygun şekilde yapmasını sağlar. Ayrıca denetim sürecini kolaylaştırarak muhasebe süreçlerini de hızlandırır. Vergi beyannameleri hazırlanırken gerekli olan tüm bilgileri içeren yevmiye defteri, finansal gelişmelerin düzenli takibi için de oldukça önemlidir.
E-muhasebe sistemlerinin gelişmesiyle birlikte günümüzde manuel kayıt sistemi azalmış, e-Defter uygulamalarıyla pratik bir çözüm sağlanmıştır. e-Defter yazılımları aracılığıyla “yevmiye defteri” kayıtlarını doğrudan elektronik ortamda tutabilirsiniz. Bu sayede hem yasal yükümlülükler eksiksiz yerine getirilirken hem de zamandan tasarruf sağlanır.
Yevmiye Defteri Nasıl Tutulur?
Yevmiye defteri nedir sorusuna verilecek yanıt kadar ilgili kayıtların ne şekilde tutulacağı da önemli bir konudur. Kanunen tutulması zorunlu muhasebe belgelerinden biri olan yevmiye defteri, Vergi Usul Kanunu ve Türk Ticaret Kanunu’na uygun şekilde hazırlanmalı ve tasdik ettirilmelidir. Peki, yevmiye defteri nasıl tutulur? İşte mevcut bilgiler:
- Başlangıç Tarihi Belirleme: Yevmiye defteri tutmaya başlamadan önce ilk olarak başlangıç tarihi belirlenmelidir. Bu tarih, işletmenin mali kayıtlarını başlattığı tarihi ifade eder.
- Hesap Planı Oluşturma: Yevmiye defteri tutmak için yapılacak kayıtların sınıflandırılması gerekir. Hesap planı olarak ifade edilen bu süreç, genel olarak varlık, borç, gelir ve gider gibi kategorilerle tamamlanır. Bu plan, işletmelerin kullanacağı hesapları ve numaralarını içermektedir.
- Yevmiye Kaydı Oluşturma: Gün içerisinde gerçekleşen her finansal işlem için yevmiye kaydı oluşturulur. Kayıtların başında tarih, açıklama, miktar ve hesap numaraları yer alır. Örneğin işletme bir mal aldığında bu işlemin tarihi, açıklaması, alacak ve borç hesabı numaraları ve tutarlarla birlikte yevmiye kaydı oluşturulur.
- Muhasebe Fişi Doldurma: Yevmiye kayıtları, temel olarak muhasebe fişlerinin üzerine doldurulur. Yevmiye defterinin temelini oluşturan bu belge, mali hareketlerle ilgili tüm detayları içerir.
- Alacak ve Borç Hesapları: Yevmiye defterinde alacak ve borç hesapları, ayrı sütunlarda izlenir. İşletmenin kimden alacaklı ve borçlu olduğunu düzenli bir şekilde anlayabilmek için bu kural oldukça önemlidir.
- Dönem Sonu: Önceden belirlenmiş olan bir dönem sonunda yevmiye defteri üzerinden dönem sonu uyum işlemleri yapılır. Mali tabloların doğruluğunu sağlamak adına bu işlem oldukça kritiktir.
- Denetim: İşletmeler, günlük olarak tuttukları yevmiye defterlerini mutlaka düzenli aralıklarla denetim ettirmelidir. Olası hataların önüne geçmek ve işletmenin finansal durumunu doğru tespit etmek açısından denetim ve analiz süreci gerekir.
Yevmiye Defteri Özellikleri
Yevmiye defteri, Vergi Usul Kanun’u uyarınca bazı özelliklere sahip olmalıdır. Bu özellikler, defterin doğru ve hatasız şekilde tutulabilmesi açısından oldukça önemlidir. Yevmiye defteri özellikleri şu şekildedir:
- Tarih Sırası: Tüm işlemler, kronolojik sıralamaya göre kaydedilir.
- Çift Giriş Sistemi: Her işlem için en az bir borçlu ve bir alacaklı hesap bulunmaktadır.
- Belgeye Dayalı Kayıt: Yevmiye kaydında her işlem, mutlaka bir belgeye dayandırılmalıdır. Bu belge, işlemin niteliğine bağlı olarak fatura, dekont ya da sözleşme olabilir.
- Madde Numarası: Yevmiye kayıtlarında benzersiz bir madde numarası yer almalıdır. Kayıtların kolayca bulunabilmesi için bu işlem oldukça önemlidir.
- Açıklama: Her kaydın altında işlemin özetini içeren bir açıklama yer alır.
- Noter Onayı: Yevmiye defterinin açılış ve kapanış tasdikleri noter onayıyla gerçekleşir.
- Mürekkep Kullanımı: Geleneksel kayıt yöntemlerinde defter kayıtları, mürekkep ve el yazısı kullanılarak yapılır. Hatalı işlemler, usulüne uygun şekilde tek çizgi ile silinerek yeni kayıt ile düzeltilir. Fakat e-Defter uygulamasıyla birlikte bu durum değişiklik gösterebilmektedir.
Yevmiye Defteri Tutmak Şart Mı?
Yevmiye defteri tutmak, muhasebe süreci açısından zorunlu değildir. Ancak 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu ve 213 Sayılı Vergi Usul Kanunu’na göre tutulması zorunlu defterler arasında bulunmaktadır.
Buna bağlı olarak 28502 Sayılı Ticari Defterlere İlişkin Tebliğ kapsamında, gerçek ya da tüzel kişi olup olmadığına bakılmaksızın her işletme, yevmiye defteri, defteri kebir ve envanter defteri tutmak zorundadır.
Türk Ticaret Kanunu’na göre yevmiye defterlerini saklama süresi 10 yıl olarak belirlenmiştir. İlgili süre, VUK kapsamında 5 yıl olarak belirlenmiştir. Buna bağlı olarak işletmelerin yevmiye defterlerini kanuna uygun şekilde tutmaları ve ilgili sürelerde saklamaları zorunludur.
Yevmiye defteri, Gelir İdaresi Başkanlığı’nın belirlediği koşullarda elektronik ortamda tutulabilmektedir. Argist’in sizlere özel olarak sunduğu yönetim araçları görüntülemek için Tüm Özellikler sayfasına göz atabilirsiniz.
Yevmiye Defterine Kaç Gün İçinde Kayıt Yapılabilir?
Yevmiye defteri, işletmelerin günlük olarak gerçekleşen mali işlemlerini kayıt ettiği bir belgedir. Doğal olarak tüm sürecin günlük olacak şekilde yürütülmesi, olası karışıklıkları önlemek açısından önemlidir. Ancak işletmelerin yevmiye defterine kayıt yapabilmesi için belirlenen süre 10 gündür. Ayrıca muhasebe fişi esasına göre kayıt tutan işletmelerde bu süre 45 gün olarak uygulanmaktadır.
Yevmiye Defteri Kapanış Tasdiki Ne Zaman Yapılır?
Yevmiye defteri kapanış tasdiki, Türk Ticaret Kanunu kapsamında işletmeler için zorunlu kılınmıştır. Buna göre yevmiye defteri, izleyen hesap döneminin altıncı ayının sonuna kadar kapanış tasdiklerinin yapılması gerekir.
Buna göre kapanış tasdikinin hesap dönemi takvim yılı olanlarda Haziran ayının sonuna kadar gerçekleştirilmesi gerekir. Yevmiye defteri kapanış tasdikleri noter aracılığıyla yapılmaktadır. Yevmiye defteri ilgili sürede notere ibraz edilmeli, son kaydın altına noter tarafından “Görülmüştür” yazısı eklenerek mühür ve imza ile onaylanmalıdır.
Finansal Süreçlerinizi Dijitalde Kolaylaştırın: Argist
Argist’in gelişmiş muhasebe çözümleriyle tüm finansal işlemlerinizi hızlı, güvenilir ve mevzuata uygun şekilde yönetebilirsiniz. Kasa defteri yönetimi, hizmet yönetimi, müşteri yönetimi, personel yönetimi gibi modüller aracılığıyla tüm mali işlemlerinizi kolayca takip edebilirsiniz. Argist, gereksiz zaman kayıplarını ortadan kaldıran çözümleriyle finansal yönetimde kontrolü tamamen ele almanızı ve tüm süreçleri tek platformdan zahmetsizce yönetmenizi sağlar. Ücretsiz hesap oluşturmak için tıklayınız
